ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਨੌਵੀਂ, ਭੀਖੀ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਸਮਾਓਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇੱਥੇ ਟਿਕੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਭੀਖੀ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਮੁਖੀ ਦੇਸੂ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸਖੀ ਸਰਵਰ ਦਾ ਭਗਤ ਸੀ, ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਆਤਮਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਦੇਸੂ ਨੇ ਬੜੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

ਦੇਸੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੰਜ ਤੀਰ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੇ ਅਤੇ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਮਾਰਗ ’ਤੇ ਅਡਿੱਗ ਰਹੇ।

ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਇੱਥੋਂ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸੂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਸੀ, ਨੇ ਉਹ ਤੀਰ ਤੋੜ ਕੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਾੜ ਦਿੱਤੇ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕਾਰਨ ਦੇਸੂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਤੇ ਅਪਸ਼ਗੁਨ ਆ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੋਤੇ ਦੀ ਵੈਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਵੰਸ਼ ਪਰੰਪਰਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਈ।

ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਦੀ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਦਾ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਹਾੜਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪੁਰਬ ਬੜੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਥਾਨ:
ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਨੌਵੀਂ ਭੀਖੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸੁਨਾਮ–ਬਠਿੰਡਾ ਸੜਕ ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਨਾਮ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਹੈ।