ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਭਾਈ ਮੰਝ ਜੀ ਪਿੰਡ ਕੰਗ੍ਹਮਾਈ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੋਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਥਾਂ ਭਾਈ ਮੰਝ ਜੀ ਦੀ ਅਟੱਲ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਭਾਈ ਮੰਝ ਜੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਤੀਰਥਾ ਸੀ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖ ਸਨ। ਉਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੰਗਰ ਲਈ ਲੱਕੜ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੂਏ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਰਹੇ ਤੇ ਨਾਮ ਜਪਦੇ ਰਹੇ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਡੋਲ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਮੰਝ ਪਿਆਰਾ ਗੁਰੂ ਕੋ, ਗੁਰ ਮੰਝ ਪਿਆਰਾ।”