ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਦਮਦਮਾ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਥਾਂ ਸੰਨ 1707 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹਿਜਾਦਾ ਮੂਅਜ਼ਜ਼ਮ ਨਾਲ ਹੋਈ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲਾ ਬਣਿਆ। ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਹਿਜਾਦਾ ਮੂਅਜ਼ਜ਼ਮ ਨੇ ਤਖ਼ਤ ਦੀ ਵਾਰਸਦਾਰੀ ਲਈ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲਈ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਿਜਾਦਾ ਮੂਅਜ਼ਜ਼ਮ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੁਮਾਯੂੰ ਦਾ ਮਕਬਰਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਜੰਗ ਲਈ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਲਈ ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਬੈਲਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਵੀ ਕਰਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸ਼ਹਿਜਾਦੇ ਨੂੰ ਇਹ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਤਖ਼ਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਵੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਵੇਗਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਜਾਦਾ ਮੂਅਜ਼ਜ਼ਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਹਰਾਕੇ ਤਖ਼ਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ।

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਦਮਦਮਾ ਸਾਹਿਬ (ਅਰਥਾਤ “ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਦਾ ਸਥਾਨ”) ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਨ 1783 ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰ ਭਾਗੇਲ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇਕ ਵੱਡੀ ਸਿੱਖ ਫੌਜ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਕੰਮ ਸੌਂਪਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਥੇ ਦੇਓੜੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਸੰਨ 1984 ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਹਰ ਸਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖ ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਲਾ ਮੋਹੱਲਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ।