ਗੁਰੁਦੁਆਰਾ ਅਗੌਲ ਸਾਹਿਬ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਠਹਿਰੇ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਦਿਵਿਆ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਆਤਮਿਕ ਘਟਨਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਅਸਥਾਨ ਬਹੁਤ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਲੋਕ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੜੀ ਹੋਈ ਗੰਨੇ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਅੱਗ ਲੱਗ  ਗਈ। ਤਦ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੁਰੂ ਜੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਆਏ ਸਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਆਤਮਿਕ ਸਤਿਗੁਰੂ ਦੇ ਯੋਗ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਸਵਾਗਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਪਸ਼ਚਾਤਾਪ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਤੁਰੰਤ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੇ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਧੰਗੀਰਾ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਖਿਮਾ ਯਾਚਨਾ ਕੀਤੀ।

ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਨੇ ਦਇਆ ਭਾਵ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੜੇ ਹੋਏ ਗੰਨੇ ਨੂੰ ਪੀਸਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵਧ ਮਿੱਠਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੰਨੇ ਦਾ ਰਸ ਵਾਕਈ ਬੇਹੱਦ ਮਿੱਠਾ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਦਾ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਦਿਵਿਆ ਕਿਰਪਾ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੁਦੁਆਰਾ ਅਗੌਲ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸਰੋਵਰ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਦੀ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਰੋਵਰ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਰੋਗ ਨਿਵਾਰਕ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਵੀ ਸੰਗਤ ਪੂਰੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਦਇਆ, ਖਿਮਾ ਅਤੇ ਆਤਮਿਕ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।